TARS Delivery System là đồ án Web app học kỳ 3 của nhóm sinh viên FPT Aptech, được xây dựng nhằm mô phỏng quy trình giao nhận từ lúc tạo đơn, tính phí, theo dõi bưu gửi đến xác nhận hoàn tất, đồng thời kết nối khách hàng, nhân viên giao hàng và quản trị viên trên cùng một hệ thống.

Xuất phát từ những bất tiện trong việc quản lý giao nhận bằng hồ sơ giấy hoặc các phần mềm riêng lẻ, nhóm Văn Huy, Minh Huy và Anh Huy đã lựa chọn bài toán này để vận dụng kiến thức đã học vào một sản phẩm có tính ứng dụng thực tế. Dưới sự hướng dẫn của thầy Đức Quang, nhóm từng bước phân tích nghiệp vụ, thiết kế hệ thống và phát triển các chức năng của TARS Delivery System.

Từ những bất cập trong giao nhận đến ý tưởng xây dựng hệ thống

Trong hoạt động giao nhận, việc quản lý thông tin phân tán có thể khiến quá trình tra cứu mất thời gian, tính phí giao hàng phức tạp và khó theo dõi trạng thái của từng bưu gửi. Bên cạnh đó, khi dữ liệu được xử lý qua nhiều phương thức khác nhau, nguy cơ sai sót trong quá trình vận hành cũng có thể phát sinh.

TARS Delivery System được nhóm xây dựng với mục tiêu giải quyết bài toán này bằng cách số hóa và tập trung các nghiệp vụ giao nhận trên một nền tảng.

Hệ thống hướng đến việc quản lý toàn bộ vòng đời của một đơn hàng, bao gồm:

Tạo đơn → Tính phí → Phát sinh mã vận đơn → Phân công giao hàng → Theo dõi trạng thái → Xác nhận hoàn tất

Song song đó là các nghiệp vụ quản lý người dùng, chi nhánh, bảng giá, khiếu nại và thông tin liên quan trên cơ sở dữ liệu tập trung.

Ba nhóm người dùng, ba vai trò trong hệ thống

Để mô phỏng quy trình giao nhận, nhóm xác định ba nhóm người dùng chính gồm Customer, Employee/Shipper và Admin.

Customer có thể tạo đơn và theo dõi tình trạng giao nhận của đơn hàng.

Employee/Shipper thực hiện các nghiệp vụ liên quan đến giao hàng như quét mã QR, cập nhật trạng thái, tải bằng chứng giao hàng và xử lý thu hộ.

Trong khi đó, Admin đảm nhiệm việc quản lý nhân viên, chi nhánh và các quy tắc tính phí, qua đó kiểm soát những dữ liệu và nghiệp vụ quan trọng của hệ thống.

Cách phân chia này giúp nhóm mô phỏng được các tương tác khác nhau trong một quy trình giao nhận thay vì chỉ tập trung vào một nhóm người dùng duy nhất.

Đặt nền móng bằng phân tích và thiết kế hệ thống

Trước khi phát triển các chức năng, nhóm bắt đầu bằng việc phân tích yêu cầu và xác định các luồng nghiệp vụ chính.

Các thành phần như Use Case, Sequence Diagram, Class Diagram, Data Flow Diagram và cơ sở dữ liệu được xây dựng để mô tả hệ thống trước khi bước vào giai đoạn lập trình.

Sau đó, từng nhóm nghiệp vụ được phát triển và kiểm thử theo các tình huống sử dụng thực tế. Cách tiếp cận này giúp nhóm có cơ sở kiểm soát mối liên hệ giữa người dùng, dữ liệu và từng bước xử lý trong hệ thống.

Bài toán khó: kiểm soát trạng thái của đơn giao nhận

Một trong những thử thách lớn của TARS Delivery System nằm ở việc đảm bảo các bước xử lý đơn hàng liên kết chính xác với nhau.

Một thay đổi về trạng thái đơn hàng có thể đồng thời liên quan đến nhân viên giao hàng, chi nhánh, lịch sử theo dõi, thanh toán và thông báo. Nếu các luồng này không được thiết kế thống nhất, dữ liệu giữa các chức năng có thể không đồng bộ.

Để giải quyết bài toán, nhóm tập trung chuẩn hóa luồng trạng thái, lưu lịch sử giao nhận dưới dạng nhật ký và phân quyền rõ ràng cho từng nhóm người dùng.

Qua đó, sinh viên có cơ hội tiếp cận một vấn đề quan trọng trong phát triển phần mềm: một chức năng không tồn tại độc lập mà thường phải phối hợp với nhiều thành phần khác trong toàn hệ thống.

TARS Delivery System mô phỏng nhiều nghiệp vụ giao nhận

Điểm đáng chú ý của đồ án nằm ở việc nhiều nghiệp vụ được tích hợp trên cùng một Web app.

Khách hàng có thể tạo và theo dõi đơn hàng; nhân viên giao hàng có thể quét mã QR, cập nhật trạng thái, tải bằng chứng giao hàng và xử lý COD/VPP; quản trị viên có thể quản lý nhân viên, chi nhánh và quy tắc tính phí.

Hệ thống cũng hỗ trợ tính phí tự động, theo dõi lịch sử đơn hàng và quản lý COD/VPP, qua đó mô phỏng nhiều bước trong quy trình giao nhận thực tế.

Thay vì xây dựng những chức năng rời rạc, nhóm phải tìm cách kết nối chúng thành một quy trình xuyên suốt, từ khi đơn hàng được tạo cho đến khi hoàn tất.

Đồ án giúp sinh viên rèn luyện tư duy phát triển phần mềm

Quá trình thực hiện TARS Delivery System mang đến cho nhóm cơ hội củng cố nhiều kỹ năng quan trọng, từ lập trình web, phân tích nghiệp vụ, thiết kế cơ sở dữ liệu, phân quyền người dùng đến phối hợp giữa frontend và backend.

Bên cạnh kỹ thuật, dự án còn đặt ra yêu cầu về khả năng làm việc nhóm: phân chia nhiệm vụ, thống nhất cách xử lý nghiệp vụ và phối hợp các module để tạo thành một sản phẩm thống nhất.

Quan trọng hơn, nhóm có cơ hội trải nghiệm cách chuyển một yêu cầu xuất phát từ thực tế thành một hệ thống phần mềm có cấu trúc, chức năng và quy trình vận hành rõ ràng.

Từ đồ án học kỳ đến nền tảng cho những dự án lớn hơn

Dưới sự hướng dẫn của thầy Đức Quang, nhóm Văn Huy, Minh Huy và Anh Huy từng bước hoàn thiện các chức năng chính của TARS Delivery System, đồng thời thể hiện sự nghiêm túc trong phân tích bài toán và phối hợp phát triển sản phẩm.

Đồ án không chỉ là dịp để sinh viên vận dụng kiến thức của học kỳ 3 mà còn giúp các thành viên hiểu rõ hơn về cách một hệ thống phần mềm được hình thành: bắt đầu từ bài toán, phân tích yêu cầu, thiết kế, phát triển, kết nối các nghiệp vụ và kiểm thử sản phẩm.

Hoàng Đức Quang – Giảng viên FPT Aptech